ယူနစ်ပြောင်းလဲမှု ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းနှင့် ယူနစ်ပြောင်းလဲမှုများ

ပြောင်းလဲကိန်းသည် ဖုံးကွယ်ထားသော 1 ဖြစ်ရခြင်း အကြောင်းရင်း

1 L = 1000 mL ကဲ့သို့သော ညီမျှခြင်းသည် နှစ်ဖက်စလုံးက ပမာဏတူကို ဖော်ပြသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ထို့ကြောင့် တစ်ဖက်ကို တစ်ဖက်ဖြင့် စားလျှင် အတိအကျ 1 ဖြစ်သော အချိုးတစ်ခု ရသည်- (1000 mL / 1 L) = 1 နှင့် (1 L / 1000 mL) = 1။ ပမာဏတစ်ခုကို 1 ဖြင့် မြှောက်ခြင်းသည် ပမာဏကို မပြောင်းလဲစေဘဲ ဖော်ပြပုံကိုသာ ပြောင်းစေသည်။ ထိုအချက်သည် နည်းလမ်းတစ်ခုလုံး၏ အကြောင်းပြချက်ဖြစ်သည်။

ညီမျှခြင်းတစ်ခုစီသည် အချိုးနှစ်ခု ပေးသောကြောင့် သင့်တွင်ရှိသော ယူနစ်ကို ပယ်ဖျက်ပြီး လိုချင်သော ယူနစ်ကို ချန်ထားသည့် ဦးတည်ချက်ကို ရွေးချယ်ပါ။ 0.355 L ကို မီလီလီတာသို့ ပြောင်းရန် 0.355 L × (1000 mL / 1 L) = 355 mL ဟု ရေးပါ။ L သည် ပိုင်းဝေတွင် တစ်ကြိမ်နှင့် ပိုင်းခြေတွင် တစ်ကြိမ် ပါသောကြောင့် လီတာများ ပယ်ဖျက်ခံရသည်။ ယူနစ်များ ပယ်ဖျက်မခံရလျှင် ပြောင်းလဲကိန်းသည် ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေပြီး ဂဏန်းတွက်ချက်ခြင်း မလုပ်မီကပင် သိနိုင်သည်။

တိကျသော ညီမျှခြင်းများနှင့် တိုင်းတာထားသော ညီမျှခြင်းများ

ညီမျှခြင်းအချို့သည် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များဖြစ်ပြီး တိကျသည်- SI ရှေ့ဆက်တိုင်း (1 km = 10³ m, 1 µg = 10⁻⁶ g)၊ 1 L = 1 dm³၊ 1 mL = 1 cm³ နှင့် 1 လက်မ = 2.54 cm တို့ဖြစ်သည်။ တိကျသော ပြောင်းလဲကိန်းများသည် အရေးပါသော ဂဏန်းများကို ဘယ်တော့မှ မကန့်သတ်ပါ။ အခြားညီမျှခြင်းများမှာ သိပ်သည်းဆ သို့မဟုတ် ဒင်္ဂါးတစ်ပြားစာ ဒြပ်ထုကဲ့သို့ တိုင်းတာမှုမှ လာပြီး ၎င်းတို့၏ အရေးပါသော ဂဏန်းများကို အခြားတိုင်းတာထားသော တန်ဖိုးများကဲ့သို့ ရေတွက်သည်။

ရှေ့ဆက်ပြောင်းလဲကိန်းများသည် ပြောင်းပြန်ဖြစ်သော အမှားများ၏ အများဆုံးရင်းမြစ်ဖြစ်သည်။ 1 µg = 10⁻⁶ g ကို မိုက်ခရိုဂရမ်တစ်ခုသည် ဂရမ်၏ တစ်သန်းပုံတစ်ပုံ ဟု ဖတ်ပါ။ ယူနစ်သေးသည့်ဘက်က 1 ကိုရပြီး ယူနစ်ကြီးသည့်ဘက်က ဆယ်၏ အသေးထပ်ကိန်းကို ရသည်၊ ထိုနည်းတူ 1 g = 10⁶ µg ဟုလည်း ရေးနိုင်သည်။ 1 g = 10⁻⁶ µg ဟု ရေးလျှင် ဆက်နွှယ်မှုကို 10¹² ဆဖြင့် ပြောင်းပြန်လှန်ထားရာ ရောက်သည်။

• အလျား- 1 m = 100 cm = 1000 mm; 1 လက်မ = 2.54 cm (တိကျ)။
• ထုထည်- 1 L = 1000 mL = 1 dm³; 1 mL = 1 cm³; 1 m³ = 1000 L။
• ဒြပ်ထု- 1 kg = 1000 g; 1 mg = 10⁻³ g; 1 µg = 10⁻⁶ g။
• အချိန်- 1 h = 60 min = 3600 s။

ပြောင်းလဲကိန်းအများအပြားကို တစ်ကြောင်းတည်း ဆက်တိုက်ရေးခြင်း

စတင်ယူနစ်နှင့် ပန်းတိုင်ယူနစ်ကို တစ်ခုတည်းသော ညီမျှခြင်းက မဆက်သွယ်ပေးနိုင်သောအခါ ပြောင်းလဲကိန်းများကို ကွင်းဆက်အဖြစ် မြှောက်ပါ၊ တစ်ခုစီက ယခင်တစ်ခုက ထည့်လိုက်သော ယူနစ်ကို ပယ်ဖျက်သည်။ မတွက်မီ ကွင်းဆက်တစ်ခုလုံးကို ရေးခြင်းဖြင့် ပယ်ဖျက်မှုကို တစ်ချက်ကြည့်ရုံဖြင့် စစ်နိုင်ပြီး အဆင့်များကြားတွင် အနီးစပ်ဆုံးပြုလုပ်ခြင်းကို ရှောင်နိုင်သည်။

နမူနာတွက်ချက်မှု 1။ ပန့်တစ်ခုက ပျော်ရည်ကို 1.75 mL/min နှုန်းဖြင့် ပေးပို့သည်။ ဖိတ်စီးနှုန်းမှာ တစ်နာရီလျှင် လီတာ မည်မျှနည်း။ ယူနစ်နှစ်ခုကို ပြောင်းရမည်ဖြစ်ပြီး တစ်ခုက ပိုင်းဝေ၌ရှိပြီး တစ်ခုက ပိုင်းခြေ၌ ရှိသည်။ 1.75 mL/min × (1 L / 1000 mL) × (60 min / 1 h) ဟု သတ်မှတ်ပါ။ မီလီလီတာများ ပယ်ဖျက်ခံရပြီး မိနစ်များ ပယ်ဖျက်ခံရကာ L/h ကျန်ရှိသည်။ တွက်ချက်မှုမှာ 1.75 × 60 ÷ 1000 = 0.105 L/h ဖြစ်သည်။ ပြောင်းလဲကိန်းနှစ်ခုလုံး တိကျသောကြောင့် အဖြေသည် 1.75 mL/min ၏ အရေးပါသော ဂဏန်း သုံးလုံးကို ထိန်းထားသည်။

ဤနေရာတွင် အမြန်ကျိုးကြောင်းဆီလျော်မှု စစ်ဆေးခြင်းက အထောက်အကူဖြစ်သည်- တစ်နာရီသည် 60 မိနစ်ဖြစ်သောကြောင့် တစ်နာရီလျှင် ထုထည်သည် တစ်မိနစ်လျှင် ထုထည်ထက် ပိုကြီးရမည်၊ ခန့်မှန်းခြေ 105 mL ဖြစ်သည်။ လီတာဖြင့် ဖော်ပြလျှင် လီတာ၏ ဆယ်ပုံတစ်ပုံခန့်ဖြစ်ပြီး 0.105 L/h နှင့် ကိုက်ညီသည်။

နှစ်ထပ်ကိန်းနှင့် သုံးထပ်ကိန်း ယူနစ်များအတွက် နှစ်ထပ်ကိန်းနှင့် သုံးထပ်ကိန်း ပြောင်းလဲကိန်းများ လိုအပ်သည်

cm³ ကဲ့သို့သော ဆင့်ပွားယူနစ်သည် cm × cm × cm ကို ဆိုလိုသည်။ ၎င်းကို ပြောင်းရန် အတိုင်းအတာတစ်ခုစီအတွက် အလျားပြောင်းလဲကိန်းကို တစ်ကြိမ်စီ သုံးရမည်ဖြစ်ပြီး ပြောင်းလဲကိန်းတစ်ခုလုံးကို၊ ဂဏန်းနှင့် ယူနစ်အတူ၊ သက်ဆိုင်ရာ ထပ်ကိန်းသို့ မြှင့်ခြင်းဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်။ (1 m / 100 cm)³ သည် 1 m³ / 10⁶ cm³ နှင့် ညီမျှပြီး 1 m³ / 100 cm³ နှင့် မညီမျှပါ။

နမူနာတွက်ချက်မှု 2။ သိုလှောင်ခန်းတစ်ခု၏ အတွင်းထုထည်မှာ 0.0465 m³ ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ကုဗစင်တီမီတာနှင့် လီတာဖြင့် ဖော်ပြပါ။ ကုဗစင်တီမီတာဖြင့်- 0.0465 m³ × (100 cm / 1 m)³ = 0.0465 × 10⁶ cm³ = 4.65 × 10⁴ cm³။ လီတာဖြင့် 1 m³ = 1000 L ကိုသုံးပါ- 0.0465 m³ × (1000 L / 1 m³) = 46.5 L။ ပြန်လည်စစ်ဆေးရန် 4.65 × 10⁴ cm³ × (1 mL / 1 cm³) × (1 L / 1000 mL) သည်လည်း 46.5 L ကို ပေးသည်။

နှုန်းများနှင့် အခြားပေါင်းစပ်ယူနစ်များသည် တူညီသော ယုတ္တိဗေဒကို လိုက်နာသည်။ N/m² ဖြင့် ဖိအား၊ m/s ဖြင့် အမြန်နှုန်းနှင့် mol/L ဖြင့် ပြင်းအားတို့တွင် ယူနစ်တိုင်းကို ထပ်ကိန်းများကို လေးစားလျက် သီးခြားစီ ပြောင်းရသည်။

သိပ်သည်းဆသည် ဒြပ်ထုနှင့် ထုထည်ကြားရှိ တံတားတစ်ခုဖြစ်သည်

သိပ်သည်းဆသည် ဒြပ်ထုကို ထုထည်ဖြင့် စားထားသောကြောင့် ဦးတည်ချက်နှစ်ခုလုံးတွင် ပြောင်းလဲကိန်းအဖြစ် လုပ်ဆောင်နိုင်သည်- (g / mL) က ထုထည်ကို ဒြပ်ထုအဖြစ် ပြောင်းပေးပြီး (mL / g) က ဒြပ်ထုကို ထုထည်အဖြစ် ပြောင်းပေးသည်။ ရှေ့ဆက်ပြောင်းလဲကိန်းများနှင့် မတူဘဲ သိပ်သည်းဆသည် တိုင်းတာထားသော တန်ဖိုးဖြစ်ပြီး အပူချိန်ပေါ် မူတည်ကာ အရေးပါသော ဂဏန်းများကို ကန့်သတ်သည်။

နမူနာတွက်ချက်မှု 3။ OpenStax Chemistry 2e (ဇယား 1.4) တွင် ဂလစ်ဆရင်၏ သိပ်သည်းဆကို အခန်းအပူချိန်အနီး 1.26 g/cm³ ဟု စာရင်းပြုထားသည်။ ဂလစ်ဆရင် 15.0 g ပါဝင်သော ထုထည်မှာ မည်မျှနည်း။ ဂရမ်များ ပယ်ဖျက်ခံရစေရန် သိပ်သည်းဆကို ပြောင်းပြန်လှန်ပါ- 15.0 g × (1 cm³ / 1.26 g) = 11.9 cm³ ဖြစ်ပြီး 1 cm³ = 1 mL အတိအကျ ဖြစ်သောကြောင့် 11.9 mL ဖြစ်သည်။ ဂဏန်းတွက်စက်တွင် 11.905 ဟု ပြပြီး ထည့်သွင်းချက်နှစ်ခုစလုံးတွင် အရေးပါသော ဂဏန်း သုံးလုံးရှိသည်။

ယခု ပိုရှည်သော ကွင်းဆက်ဖြင့် ပြောင်းပြန်သွားကြည့်ပါ- ဂလစ်ဆရင် 2.50 L ၏ ဒြပ်ထုမှာ ကီလိုဂရမ်ဖြင့် မည်မျှနည်း။ 2.50 L × (1000 mL / 1 L) × (1 cm³ / 1 mL) × (1.26 g / 1 cm³) × (1 kg / 1000 g) = 3.15 kg။ ရေတစ်လီတာ၏ ဒြပ်ထုသည် 1 kg ခန့်ရှိပြီး ဂလစ်ဆရင်သည် ရေထက် အနည်းငယ် ပိုသိပ်သည်းသောကြောင့် 2.5 kg ထက် အနည်းငယ်ပိုခြင်းသည် ကျိုးကြောင်းဆီလျော်သည်။

အပူချိန်စကေးများနှင့် ကွာဟချက်ပါ အခြားပြောင်းလဲမှုများ

ပြောင်းလဲကိန်း-အမည်တပ်နည်းသည် ယူနစ်တစ်ခုတွင် သုညဆိုလျှင် အခြားယူနစ်တွင်လည်း သုညဖြစ်သည့် အချိုးကျ ဆက်နွှယ်မှုများကို ကိုင်တွယ်သည်။ ဆဲလ်စီးယပ်စ်၊ ဖာရင်ဟိုက်နှင့် ကယ်လ်ဗင်စကေးများသည် သုညတူညီမျှမရှိသောကြောင့် အပူချိန်ပြောင်းရန် ပေါင်းထည့်ထားသော ကွာဟချက်ပါ ညီမျှခြင်းတစ်ခု လိုအပ်သည်- T(K) = T(°C) + 273.15 နှင့် T(°F) = 1.8 × T(°C) + 32။ ဥပမာ 21.47 °C သည် 21.47 + 273.15 = 294.62 K ဖြစ်ပြီး 1.8 × 21.47 + 32 = 70.65 °F ဖြစ်သည်။

အပူချိန်ပြောင်းလဲမှုများမှာ မတူပါ။ 1 °C ပြောင်းလဲမှုသည် 1 K ပြောင်းလဲမှုနှင့် 1.8 °F ပြောင်းလဲမှုနှင့် ညီမျှပြီး ကွာဟချက် မပါပါ၊ အပူချိန်နှစ်ခုကို နုတ်သောအခါ ကွာဟချက် ပယ်ဖျက်ခံရသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ အပူ သို့မဟုတ် နှုန်း ညီမျှခြင်းက T အစား ΔT ကို သုံးသောအခါ ဤကွာခြားချက်ကို သတိရပါ။

ပြောင်းလဲမှုအမှားများနှင့် ၎င်းတို့ကို ဖမ်းမိပုံ

ပြောင်းလဲကိန်းတိုင်းသည် အမှန်တကယ် ညီမျှခြင်းဖြစ်လျှင် ယူနစ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုက နောက်ဆုံးယူနစ် မှန်ကန်ကြောင်း အာမခံသည်။ သင်က မှန်ကန်သော ပမာဏကို ရွေးချယ်ခဲ့ကြောင်းကိုမူ အာမမခံပါ၊ ထို့ကြောင့် ယူနစ်စစ်ဆေးမှုကို အရွယ်အစား ခန့်မှန်းချက်နှင့် တွဲသုံးပါ။

မမြှောက်မီ ဂဏန်းက ကြီးလာသင့်သလား၊ သေးလာသင့်သလား ဆုံးဖြတ်ပါ။ လီတာမှ မီလီလီတာကဲ့သို့ ယူနစ်သေးသည့်ဘက်သို့ ပြောင်းလျှင် ဂဏန်းပိုကြီးသည်၊ ယူနစ်ကြီးသည့်ဘက်သို့ ပြောင်းလျှင် ဂဏန်းပိုသေးသည်။ ရလဒ်က မှားသောဘက်သို့ ရွေ့လျှင် ပြောင်းလဲကိန်းတစ်ခု၏ ဂဏန်းများ ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသည်၊ ယူနစ်များ ပယ်ဖျက်ခံရပုံပေါ်သော်လည်း ရှေ့ဆက်ကို မှားမှတ်မိခြင်းက အတိအကျ ထိုသို့ ဖြစ်စေသည်။

• ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသော ပြောင်းလဲကိန်း- ဖယ်ရှားလိုသော ယူနစ်ကျန်နေလျှင် ထိုပြောင်းလဲကိန်းကို လှန်ပါ။
• ပြောင်းပြန်ရှေ့ဆက်- 1 kg = 1000 g ကဲ့သို့ ယူနစ်သေးသည့်ဘက်တွင် ဂဏန်းကြီးကြောင်း စစ်ဆေးပါ။
• ထပ်ကိန်းကို မေ့ခြင်း- ဧရိယာနှင့် ထုထည်ပြောင်းလဲကိန်းများကို ဂဏန်းအပါအဝင် နှစ်ထပ်ကိန်း သို့မဟုတ် သုံးထပ်ကိန်း ပြုလုပ်ရမည်။
• တွက်ချက်နေစဉ် ယူနစ်များ ချန်လှပ်ခြင်း- ပယ်ဖျက်မှု လွတ်သွားလျှင် မြင်သာစေရန် ဂဏန်းတိုင်းတွင် ယူနစ်ရေးပါ။
• တိုင်းတာထားသော ပြောင်းလဲကိန်းကို တိကျသည်ဟု သဘောထားခြင်း- သိပ်သည်းဆ သို့မဟုတ် အရာတစ်ခုလျှင် တိုင်းတာထားသော ဒြပ်ထုသည် အရေးပါသော ဂဏန်းများကို ကန့်သတ်သည်။
• ယူနစ်မှန်၊ ရူပဗေဒမှား- ပျော်ရည်၏ ဂရမ်နှင့် ပျော်သည့်အရာ၏ ဂရမ်နှစ်ခုလုံး g အဖြစ် ပယ်ဖျက်ခံရသောကြောင့် ပမာဏတိုင်းကို ၎င်းဖော်ပြသည့်အရာဖြင့် အမည်တပ်ပါ။